ಪುರಾಣಗಳು, ಪ್ರಾಚೀನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಶಿವನ ಕೊರಳಿನಲ್ಲಿರುವ ನಾಗ, ವಿಷ್ಣುವಿನ ಶೇಷಶಯ್ಯೆ, ಬುದ್ಧನಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಿದ ಮುಚಲಿಂದ ನಾಗರಾಜ ಹಾಗೂ ಪಾರ್ಶ್ವನಾಥರ ಮೂರ್ತಿಯ ಹಿಂದಿರುವ ಏಳು ಹೆಡೆಗಳ ನಾಗ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಾಗಗಳ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತೀಕಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಹಾಗಾದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದೈವಿಕ ಹಾಗೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾಗಗಳ ನಂಟು ಏಕೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿದೆ? ನಾಗಗಳು ಕೇವಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಾವುಗಳೇ ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ಹಿಂದೆ ವಿಶೇಷ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳಿವೆಯೇ?
ನಾಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ನಂಬಿಕೆಗಳೇನು?
ಹಿಂದೂ, ಬೌದ್ಧ ಮತ್ತು ಜೈನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರನ್ನು ಕೇವಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸರೀಸೃಪಗಳಾಗಿ ನೋಡದೆ, ವಿಶೇಷ ಶಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಿಗಳು ಅಥವಾ ದೈವಿಕ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಸ್ತಿತ್ವಗಳೆಂದು ವರ್ಣಿಸಿರುವ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಕೆಲವು ಪ್ರಾಚೀನ ನಂಬಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗಗಳಿಗೆ ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಿದ್ದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನದಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.
ಶಿವನ ಕೊರಳಲ್ಲಿ ನಾಗ ಏಕೆ?
ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನೊಂದಿಗೆ ನಾಗನಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಶಿವನ ಕೊರಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿರುವ ನಾಗವು ಭಯ, ವಿಷ, ಮರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮೇಲಿನ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅದೇ ರೀತಿ ಮಹಾವಿಷ್ಣು ಆದಿಶೇಷನ ಮೇಲೆ ಶಯನಿಸಿರುವ ಚಿತ್ರಣವೂ ಭಾರತೀಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಆದಿಶೇಷನನ್ನು ದೈವಿಕ ನಾಗನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬೌದ್ಧ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ನಾಗನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚಲಿಂದ ನಾಗರಾಜನ ಕಥೆಯೂ ಒಂದು. ಬೌದ್ಧ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಗೌತಮ ಬುದ್ಧರು ಜ್ಞಾನೋದಯದ ನಂತರ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಮಳೆ ಮತ್ತು ಬಿರುಗಾಳಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಆಗ ಮುಚಲಿಂದ ಎಂಬ ನಾಗರಾಜನು ತನ್ನ ಬೃಹತ್ ಹೆಡೆಗಳನ್ನು ಬುದ್ಧನ ಮೇಲೆ ಛತ್ರಿಯಂತೆ ಚಾಚಿ ಅವರನ್ನು ಮಳೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದನು ಎಂಬ ಕಥೆ ಇದೆ. ಈ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಬುದ್ಧನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ನಾಗನ ಭಕ್ತಿಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಬೌದ್ಧ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೈನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ನಾಗಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. 23ನೇ ತೀರ್ಥಂಕರರಾದ ಭಗವಾನ್ ಪಾರ್ಶ್ವನಾಥರೊಂದಿಗೆ ಧರಣೇಂದ್ರ ನಾಗದೇವತೆಯ ಕಥೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.ಜೈನ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಾರ್ಶ್ವನಾಥರು ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧರಣೇಂದ್ರನು ತನ್ನ ಏಳು ಹೆಡೆಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಪಾರ್ಶ್ವನಾಥರ ಮೂರ್ತಿಗಳ ಹಿಂದೆ ಬಹುಹೆಡೆಗಳ ನಾಗದ ಪ್ರತೀಕ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಹಿಂದೂ, ಬೌದ್ಧ ಮತ್ತು ಜೈನ ಪರಂಪರೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಕೇತಗಳ ಮೂಲಕ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ರಕ್ಷಣೆ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಶಕ್ತಿ, ಪ್ರಕೃತಿ ಹಾಗೂ ದೈವಿಕತೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಂಪರೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನಾಗಲೋಕ ಮತ್ತು ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಶಕ್ತಿಗಳ ಕುರಿತ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿವೆ.
ನಮ್ಮತುಮಕೂರಿನ ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣದ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪಡೆಯಲು ನಿಮ್ಮ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ ಗೆ 8123382149 ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ.
ಗ್ರೂಪ್ ಗೆ ಜಾಯಿನ್ ಆಗಿ: https://chat.whatsapp.com/CtZPUt7bwkaJkX2T6hAwZI